Mali Yönetim & Aidat
Aidat Borcunu Ödemeyen Kat Malikine Karşı Yasal Takip ve İcra Süreci (Örnek İhtarname)
Aidat ödemeyen kat malikine karşı adımlar: yazılı ihtar, aylık %5 gecikme tazminatı, kiracının sorumluluğu, ilamsız icra takibi, itiraz ve kanuni ipotek. Örnek ihtarname.
Aidat, apartman ve sitenin nakit akışının temelidir. Bir kat malikinin ödemeyi sürekli geciktirmesi, diğer maliklerin faturalarını, personel maaşlarını ve bakım giderlerini zora sokar. Kanun yöneticiye ve diğer maliklere bu konuda açık yetkiler verir. Bu rehberde, ödenmeyen aidat için adım adım yasal süreci ve örnek ihtarname taslağını paylaşıyoruz.
Dayanak: KMK m. 20, m. 22 ve m. 35
- Ödeme yükümlülüğü (m. 20/1): Kat malikleri, ortak giderlere ve avansa katılmakla yükümlüdür; ortak yerleri kullanmadığını ileri sürerek ödemekten kaçınamaz.
- Dava ve icra yetkisi (m. 20/2): Gider veya avans payını ödemeyen kat maliki hakkında, diğer kat maliklerinden her biri veya yönetici tarafından, yönetim planına, KMK’ya ve genel hükümlere göre dava açılabilir, icra takibi yapılabilir.
- Gecikme tazminatı (m. 20/2): Payın tamamını ödemeyen kat maliki, ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş hesabıyla gecikme tazminatı öder.
- Kiracının sorumluluğu (m. 22/1): Bağımsız bölümden kira veya oturma hakkı gibi sebeplerle devamlı yararlananlar, gider ve avans borcundan ve gecikme tazminatından müştereken ve müteselsilen sorumludur. Kiracının sorumluluğu ödemekle yükümlü olduğu kira miktarı ile sınırlıdır; yaptığı ödeme kira borcundan düşülür.
- Kanuni ipotek (m. 22/2): Kat malikinin borcu bu yolla da alınamazsa, mahkemece tespit edilen borç için bağımsız bölüm üzerine kanuni ipotek tescil edilir.
- Alacağın önceliği (m. 22/3): Kat maliklerinin gider borcundan doğan alacakları önceliklidir.
- Yöneticinin görevi (m. 35/i): Yönetici, borç ve yükümlerini yerine getirmeyen kat maliklerine karşı dava ve icra takibi yapmakla görevlidir.
Gecikme tazminatı nasıl hesaplanır?
Kanun metni, tazminatı ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş hesabıyla öngörür. Uygulamada gün esaslı oransal hesap yapılır.
Örnek (açıklayıcı): 1.000 TL aidat borcunu 30 gün geciktiren malik için tazminat yaklaşık 50 TL’dir. 60 gün gecikmede yaklaşık 100 TL olur. Bu hesap basit orantıdır; kanun tazminata faiz eklemekten söz etmez.
Gecikme tazminatını talep etmek için vade tarihi, ödenmeyen tutar ve ödeme tarihi açıkça belgelenmelidir.
Adım adım süreç
1. Borç tablosu ve belge
Takibe başlamadan önce şu belgeleri hazırlayın:
- Onaylı işletme projesi ve aidat cetveli,
- İlgili kurul kararı,
- Maliki ve bağımsız bölümü gösteren kayıt (tapu bilgisi, arsa payı),
- Borç dökümü (dönem, tutar, ödeme tarihi, kalan),
- Önceki yazılı hatırlatmalar.
2. Yazılı hatırlatma
Önce nazik bir hatırlatma yapın (e-posta, mesaj, mektup). Bu aşama, çoğu sorunu çözer ve ileride iyi niyetinizi gösterir. Hatırlatmayı tarihli ve kayıtlı yapın.
3. İhtarname
Sonuç alınmazsa noter kanalıyla ihtarname göndermek yaygın ve güvenli yoldur. İhtarnamede borcun dayanağı, dönemi, tutarı ve gecikme tazminatı, ödeme için verilen süre ve yasal yollara başvurulacağı açıkça yazılır. KMK m. 40 da yöneticinin, kat maliklerine noterlikçe yaptırılan ihtara rağmen borç ödenmezse sözleşmeyi feshetme hakkını düzenler.
4. İlamsız icra takibi
Süre sonunda ödeme yoksa ilamsız (genel haciz yoluyla) icra takibi başlatılır (İcra ve İflas Kanunu m. 58 ve devamı). Takip talebinde borcun sebebi, tutarı ve dayanak belgeler gösterilir. İcra dairesi borçluya ödeme emri gönderir.
5. İtiraz ve sonrası
- Borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde icra dairesine itiraz edebilir (İİK m. 62). İtiraz, takibi durdurur.
- Alacaklı, kesinleşmiş işletme projesine veya kurul kararına dayanıyorsa, itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurabilir (İİK m. 68; KMK m. 37).
- Aksi halde, itirazın iptali veya alacak davası yoluyla genel hükümlere göre dava açılır.
6. Kiracıya başvurma
Bağımsız bölümde kiracı varsa, KMK m. 22 gereği ona da başvurulabilir. Kiracının sorumluluğu ödemekle yükümlü olduğu kira ile sınırlıdır ve yaptığı ödeme kira borcundan düşülür. Bu yüzden kiracıya başvurmadan önce kira bedelini ve ödenmiş kira dönemlerini öğrenmek gerekir.
7. Kanuni ipotek
Kat malikinin borcu başka yolla alınamazsa, mahkemece tespit edilen borç için kanuni ipotek tescil edilir (m. 22/2). Bu, bağımsız bölüm üzerinde diğer kat malikleri lehine bir teminat yaratır.
Örnek ihtarname taslağı
[NOTER / TARİH]
KEŞİDECİ: [APARTMAN / SİTE ADI], [ADRES] adına yönetici [YÖNETİCİ ADI SOYADI], [T.C. KİMLİK / VERGİ NO]
MUHATAP: [KAT MALİKİ ADI SOYADI], [T.C. KİMLİK NO], [ADRES]
KONU: [DAİRE NO] numaralı bağımsız bölüme ait aidat borcunun ödenmesi için ihtardır.
Sayın [KAT MALİKİ ADI SOYADI],
Maliki olduğunuz [KAT / DAİRE NO] numaralı bağımsız bölüme ait [AY/YIL] - [AY/YIL] dönemi gider ve avans payı toplam [TUTAR] TL, [İŞLETME PROJESİ / KURUL KARARI TARİHİ] tarihli işletme projesi ve kurul kararı uyarınca tarafınızca ödenmemiştir.
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 20. maddesi uyarınca ödemede geciktiğiniz günler için aylık yüzde beş hesabıyla gecikme tazminatı ödemekle de yükümlüsünüz. Bu ihtarname tarihi itibarıyla borcunuz: asıl alacak [TUTAR] TL, gecikme tazminatı [TUTAR] TL, toplam [TUTAR] TL’dir.
İşbu ihtarnamenin tarafınıza tebliğinden itibaren [7 / 10] gün içinde yukarıdaki borcun [HESAP BİLGİSİ / IBAN] numaralı apartman hesabına ödenmesini, aksi halde hakkınızda ilamsız icra takibi başlatılacağını, kat mülkiyetinden doğan hakların kullanılacağını ve yasal masrafların tarafınızdan tahsil edileceğini ihtar ederiz.
Saygılarımızla, [YÖNETİCİ ADI SOYADI] [İMZA]
Örnek şablondur. Köşeli parantez içindeki alanları kendi bilgilerinizle doldurun; kullanmadan önce bir avukata danışmanızı öneririz.
Taslağı doldurmadan önce borç tutarını, dönemleri ve dayanak kararı kontrol edin. Gönderim yöntemini (noter, taahhütlü) ve süreyi duruma göre belirleyin.
Sık yapılan hatalar
- Dayanaksız takip: Onaylı işletme projesi veya kurul kararı olmadan takibe girmek.
- Yanlış borçlu: Daire birden fazla malike aitse tüm malikleri doğru yazmamak.
- Hatalı tutar: Gecikme tazminatını ve avansı karıştırmak; kalemleri ayırmamak.
- Kiracıya sınırsız yük bindirmek: Kiracının sorumluluğu kira miktarıyla sınırlıdır.
- Delil kaybı: Yazılı hatırlatma, ihtar ve tebliğ belgelerini saklamamak.
Yönetici için kontrol listesi
- Dayanak belge: onaylı işletme projesi veya kurul kararı mevcut.
- Borç dökümü dönem dönem hazırlandı.
- Yazılı hatırlatma ve ihtar yapıldı, belgeleri saklandı.
- İcra takibi için ödeme emri tebliği ve 7 günlük itiraz süresi takip ediliyor.
- Kiracı varsa kira bedeli öğrenildi ve m. 22 sınırı gözetildi.
- Kanuni ipotek yolu gerekirse değerlendirildi.
SAR1001, yönettiği sitelerde gecikmelerde önce otomatik hatırlatma yapar; sonuç alınamayan alacaklarda ihtar ve icra sürecini belgeli ve profesyonel biçimde yürütür.
Sık sorulan sorular
- Aidat gecikme tazminatı ne kadardır?
- KMK m. 20'ye göre gider veya avans payının tamamını ödemeyen kat maliki, ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş hesabıyla gecikme tazminatı ödemekle yükümlüdür.
- Kiracı da aidat borcundan sorumlu mudur?
- Evet. KMK m. 22 uyarınca bağımsız bölümden kira akdine veya başka bir sebebe dayanarak devamlı yararlananlar, gider ve avans borcundan ve gecikme tazminatından müştereken ve müteselsilen sorumludur. Kiracının sorumluluğu ödemekle yükümlü olduğu kira miktarıyla sınırlıdır ve yaptığı ödeme kira borcundan düşülür.
- İcra takibine itiraz süresi kaç gündür?
- İlamsız icra takibinde ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz edilebilir (İcra ve İflas Kanunu m. 62). İtiraz takibi durdurur; kesinleşmiş işletme projesine veya kurul kararına dayanan alacak için itirazın kaldırılması mahkemeden istenebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut uyuşmazlıklarda bir avukata danışın. Mevzuat değişebilir; metin yayın tarihindeki durumu yansıtır.
